Dołącz do czytelników
Brak wyników

Porady

10 maja 2019

NR 25 (Październik 2018)

O kurczę, skurcze!

0 170

Skurcze nóg to stan, w którym mięśnie nagle stają się napięte i odczuwamy w nich ból. Najczęściej dotykają łydek, chociaż nie omijają również ud i stóp.

Dla sportowców najbardziej dotkliwymi są te związane z wysiłkiem fizycznym (exercise associated muscle cramping – EAMC).

Skurcze mięśni nieodzownie łączą się z niedoborem magnezu, jednak skurcze skurczom nierówne. Zupełnie inną przyczynę mają te spowodowane wysiłkiem, a zupełnie inną te z nim niezwiązane.

Przyczyny

Istnieją pewne kontrowersje dotyczące etiologii (przyczyn) pojawiających się podczas wysiłku fizycznego skurczów mięśni. Znane są bowiem dwie teorie na temat jego pochodzenia. Starsza to teoria odwodnienia i wyczerpania elektrolitów, zgodnie z którą dochodzi do zaburzeń w równowadze wodno-elektrolitowej organizmu wskutek niedoboru sodu, potasu, wapnia, magnezu i chloru. Nowsza przeczy wcześniejszej i bazuje na teorii zmienionej kontroli nerwowo-mięśniowej, ma jednocześnie podłoże neurologiczne. Zakłada też, że powtarzające się ćwiczenia – szczególnie te o wysokiej intensywności (gromadzące jony wodorowe w organizmie i wykorzystujące jako substrat energetyczny głównie glikogen) oraz przeciążenia – powodują zmęczenie mięśni i zaburzenia w ich pracy. Dowody na to pochodzą z badań na modelach ludzkich i zwierzęcych.

Badania

Już w 1986 r. Ron Maughan zaobserwował, że u 82 maratończyków przed wyścigiem i po nim stężenia elektrolitów w surowicy (w tym sodu i potasu), nie różniły się między tymi, którzy cierpieli na skurcze, a tymi, u których objawów nie zarejestrowano. Inne wyniki, zdecydowanie nowsze, prowadzą do podobnych wniosków. W badaniach Martina Schwellnusa z Wydziału Biologii Uniwersytetu w Cape Town porównywano 43 triathlonistów zgłoszonych przez EAMC ze 166 osobami bez skurczów. Nie wykazano znaczących różnic między grupami w stężeniach elektrolitów w surowicy przed wyścigiem i po nim oraz w zmianie masy ciała (będącej konsekwencją zmian w nawodnieniu). Rozwój EAMC wiązał się z szybszym przewidywanym czasem wyścigu i szybszym faktycznym czasem wyścigu, pomimo podobnie dobranej historii przygotowania i osiągów u członków obu grup. Analiza regresji wykazała w tych badaniach szybszy ogólny czas wyścigu (i czas jazdy na rowerze) oraz historię skurczów (w ostatnich 10 wyścigach) jako jedyne dwa niezależne czynniki ryzyka wystąpienia EAMC – a nie odwodnienie i zmieniony bilans elektrolitów w surowicy.

Brakuje też dowodów naukowych, że niedobory magnezu mogą powodować skurcze mięśni związane z wysiłkiem. Nie przekreśla to jednak potrzeby jego suplementowania w innym celu. Popyt na Magnez (Mg) wzrasta w przyspieszonych sytuacjach metabolicznych, w związku z czym osoby aktywne fizycznie mogą mieć wyższe wymagania dotyczące Mg. Zalecane dzienne spożycie (RDA) dla Mg wynosi 400–420 mg dla mężczyzn i 310–320 mg dla kobiet powyżej 19. roku życia. Niedobory mogą prowadzić do nieefektywnego metabolizmu energetycznego i zmniejszonej wytrzymałości. Magnez znaleźć można w orzechach, nasionach, owocach, warzywach i produktach pełnoziarnistych. W ćwiczeniach aerobowych wykazano, że wyższe spożycie Mg wiąże się z mniejszym zapotrzebowaniem na tlen i lepszymi wskaźnikami krążeniowo-oddechowymi. Podobnie sprawa przedstawia się z suplementacją potasu i wapnia.

Uzupełnienie...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań czasopisma "bikeBoard"
  • Dodatkowe artykuły niepublikowane w formie papierowej
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych wydań magazynu oraz dodatków specjalnych...
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy